| Efendiler, aynı güılde çeşitli vasıtalarla şu protesto
yu gönderdim :
163.1920
Protesto
İstanbul'da İngiliz, Fransız, İtalyan Siyasî Temsilcilerlne, Amerikan
Siyasal Temsilcisine, Bütün Tarafsız Devletler Dı$işlerl Bakanlıklarına,
Fransa, İngiltere, İtalyan Millet Meclislerine verilmek üzere Antalya'da
İtalyan Temsilciliğine
Milli bağımsızlığımızı temsil eden Meclis-i Meb'usan da dahil olmak
üzereİstanbul'da bütün resmi daireler, İtilâf Devletleri'nin askerî
kuvvetleri tarafındanresmen ve zorla işgal edilmiş ve millî dâvâ
uğrunda çalışan birçok vatanseverkimsenin de tutuklanmasına teşebbüs
edilmiştir. Osmanlı milletinin siyasî hakimiyet ve hürriyetine indirilen
bu son darbe, ne pahasına olursa olsun hayatını vevarlığını savunmaya
azrrıetmi$ olan biz Osmanlılardan çok, yirminci yüzyıl medeniyet
ve insanlığının kutsal saydığı bütün esaslara, hürriyet, milliyet,
vatan duyguları gibi bugünkü insan toplumlannın temelinde yatan
bütün ilkelere ve insanlığın bu ilkeleri meydana getiran ortak vicdanına
indirilmiş demektir.
Biz, haklarımızı ve bağımsızlığımızı savunmak için giriştiğimiz
mücadeleninlnıtsallığına ve hiçbir kuvvetin bir milleti yaşama hakkından
mahrum edemeyeceğine inanıyoruz. Tarihin bugüne kadar kaydetmediği
bir suikast olan ve Wilsonprensiplerine dayanan bir Ateşkes Anlaşması'nın,
milleti savunma imkânlarındanyoksun bırakmış olmasından doğan bir
hileye de dayanmış olması bakımından,ilgili milletlerin şeref ve
haysiyetleriyle de bağdaSmayan bu hareketin ne demekolduğunun takdirini,
resmi Avrupa ve Amerika'nın değil, bilim, kültür ve medeniyet Avrupa
ve Amerika'sının* vicdanına bırakmakta yetinir ve bu olaydan doğacak
büyük tarihi sorumluluğa, son olarak bir kez daha dünyanın dikkatini
çekeriz. Dâvâmızın haklılık ve kutsallığı, bu güç zamanlarda, Tanrı'dan
sonra en büyük yardımcımızdır.
Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Hey'et-i Temsiliyesi adına
Mustala Kemal
Aynı günün gecesi şu talimatı bir genelgeyle yayınladım :
Şifre 16.3.1920
Bütün Vali ve Komutanlara
İstanbul'un ve resmi dairelerin, özellikle Meclis-i Meb'usan'ın,
İtilâf Devletleri tarafından ve zorla işgal edilmiş olduğunu, ayrıca,
bu hareketin, ateşkes anlaşması ile milleti silâhsız bıraktıktan
sonra yapıldığını dile getirerek, İtilâf Devletleri temsilcilerine,
bütün tarafsız devletlerin dışişleri bakanlılslarıyla, İtilâfDevletleri'nin
Millet Meclisi Başkanlıklarına protesto telgraflan çekilmek üzeremitingler
yapılması gerekli görülmektedir. Protesto telgraflarında özellikle,
yapılan saldınnın Osmanlı hakimiyetinden çok, yinni asırlık bir
medeniyet ve insanlığın eseri olan hürnyet, milliyet ve yurtseverlik
prensiplerine bir darbe olacağı,Osmanlı milletinin varlık ve bağımsızlığını
savunma konusundaki kararlılık veimanına bu olayın hiçbir etki yapamayacağı,
yalnız, medenî milletlerin bu saldırıyıkabul etmekle, büyük bir
tarihî sorumluluk altına girmiş olacaklan belirtilmelidir.Tarafsız
devletlerin dışişleri bakanlıklarıyla Millet Meclisi Başkanlıklanna
çekilecek telgraflar, İstanbul'da ait oldukları makamlara verilmekle
birlikte, Antalya'da İtalyan temsilcisi vasıtasıyla da verilmelidir.
Protesto telgraflannın birersuretinin de buraya gönderilmesini rica
ederiz.
Hey'et-i Temsiliye adına
Mustafa Kemal
Şifre 163.1920
Albay Refet Bey'e
Son olaylar dolayısıyla, her tarafta yapılan gösteri toplantıları
sonunda çekilecek protesto telgraflarmın birer suretlerinin de İtilâf
Devletleri'nin toplantıhalinde bulunan Millet Meclisleri Başkanlıklarma
ve tarafsız devletlerin'de DışişleriBakanlıklanna gönderilmesini
yararlı buluyoruz. Bu konuda Antalya'daki İtalyantemsilcisinin de
yardımını sağlamanızı rica ederiz.
Hey'et-i Temsiliye adına
Mustafa Kemal
|